(Dân trí) – Chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là dấu mốc ngoại giao đặc biệt trong quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam – Singapore.
Nhận lời mời của Tổng thống Tharman Shanmugaratnam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ có chuyến thăm Singapore từ ngày 29 đến 31/5.
Chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Singapore trên cương vị người đứng đầu Đảng và Nhà nước Việt Nam là minh chứng rõ nét cho sự tin cậy chính trị đặc biệt và ưu tiên hàng đầu đối với Singapore kể từ khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện vào tháng 3 năm 2025.
Cũng trong thời gian này, theo lời mời của Tổng Giám đốc kiêm Giám đốc điều hành Viện Nghiên cứu chiến lược quốc tế (IISS) Bastian Giegerich, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng sẽ có bài phát biểu đề dẫn, một trong những bài phát biểu quan trọng nhất tại phiên khai mạc tại Đối thoại Shangri-la, diễn đàn an ninh quốc phòng thường niên hàng đầu khu vực.
Có thể thấy, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ là dấu mốc ngoại giao đặc biệt mà còn phản ánh bước chuyển biến chiến lược của Việt Nam trong vai trò một thành viên quan trọng và có trách nhiệm trước các vấn đề khu vực và quốc tế.
Kể từ khi chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao vào ngày 1/8/1973, trải qua hơn nửa thế kỷ, với sự vun đắp của các thế hệ lãnh đạo và nhân dân hai nước, đến nay quan hệ Việt Nam – Singapore đã và đang có những bước phát triển vượt bậc.
Sự tin cậy chính trị và nền tảng pháp lý chính là những tiền đề quan trọng để quan hệ hai nước không ngừng phát triển. Tháng 3/2004, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức của Thủ tướng Phan Văn Khải, hai nước đã ký Tuyên bố chung về khuôn khổ hợp tác toàn diện trong thế kỷ XXI. Đây được xem là văn kiện mang tính bước ngoặt và là tiền đề để hai bên nâng cấp lên quan hệ Đối tác chiến lược vào năm 2013.
Sau 12 năm triển khai quan hệ Đối tác chiến lược, với những thành tựu vững chắc đã đạt được, trên cơ sở hiểu biết và tin cậy lẫn nhau, chia sẻ điểm tương đồng về lợi ích và ưu tiên chiến lược cũng như tầm nhìn chung về an ninh, thịnh vượng và phát triển bền vững ở khu vực, ngày 12/3/2025, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức của Tổng Bí thư Tô Lâm, Việt Nam và Singapore chính thức trở thành Đối tác chiến lược toàn diện.
Đây là khuôn khổ cao nhất trong hệ thống quan hệ đối ngoại của Việt Nam và là bước hoàn thiện nền tảng pháp lý để đưa hợp tác Việt Nam – Singapore lên một tầm cao mới.
Trong các lĩnh vực hợp tác, kinh tế được xem là trụ cột năng động và thực chất nhất trong quan hệ tổng thể hai nước.
Về thương mại, theo số liệu thống kê của Cơ quan Quản lý Doanh nghiệp Singapore, năm 2024, trao đổi thương mại Việt Nam – Singapore đạt 10,5 tỷ USD, tăng 17% so với năm 2023. Năm 2025, con số tăng trưởng thương mại còn ấn tượng hơn, đạt gần 40 tỷ SGD (tương đương 31,3 tỷ USD), tăng 26,2% so với năm 2024.
Trong 3 tháng đầu năm 2026, Việt Nam tiếp tục duy trì vị trí đối tác thương mại lớn thứ 10 của Singapore trên phạm vi toàn cầu và thứ ba trong khối ASEAN với kim ngạch trao đổi song phương đạt 13,6 tỷ SGD, tăng 38,3% so với cùng kỳ 2025.
Về đầu tư, tính đến cuối tháng 8/2025, Singapore là nhà đầu tư nước ngoài lớn thứ hai của Việt Nam với 4.226 dự án, tổng vốn đăng ký 87,6 tỷ USD.
Ở chiều ngược lại, đầu tư từ Việt Nam sang Singapore vẫn còn khiêm tốn với con số 685 triệu USD qua 190 dự án[3]. Biểu tượng nổi bật nhất của hợp tác đầu tư hai chiều chính là mô hình Khu Công nghiệp Việt Nam – Singapore (VSIP).
Tính đến hết quý I năm 2026, VSIP đã kiến tạo mạng lưới 22 khu công nghiệp và đang hướng tới khu công nghiệp thứ 30 nhân kỷ niệm 30 năm hình thành mô hình hợp tác thành công này[4]. Ngoài ra, hai bên cũng nhất trí triển khai VSIP thế hệ thứ hai với chủ trương thu hút dòng vốn FDI xanh cũng như tích hợp cả dịch vụ, công nghệ cao và đô thị sinh thái.
Quan hệ an ninh quốc phòng, một trong những trụ cột quan trọng khác trong hợp tác Việt Nam – Singapore, cũng đạt được nhiều kết quả quan trọng trên các lĩnh vực trao đổi đoàn, đào tạo nguồn nhân lực, hợp tác giữa các quân, binh chủng, duy trì hiệu quả các cơ chế đối thoại, giao lưu sĩ quan trẻ…
Ngoài ra, quân đội hai nước cũng thường xuyên tiến hành các hoạt động hợp tác thực tế như cứu hộ cứu nạn, phối hợp giải quyết các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống đang nổi lên tại khu vực như khủng bố, cướp biển, tội phạm công nghệ cao, an ninh mạng…. Một trong những hoạt động hợp tác quốc phòng nổi bật giữa hai bên là Cơ chế Đối thoại chính sách quốc phòng Việt Nam – Singapore.
Đối thoại Chính sách Quốc phòng Việt Nam – Singapore lần đầu tiên được Bộ Quốc phòng hai nước tổ chức vào năm 2008. Sự kiện này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc thiết lập cơ chế đối thoại cấp Thứ trưởng, nhằm thúc đẩy lòng tin chiến lược, thảo luận định hướng hợp tác và giải quyết các vấn đề an ninh khu vực giữa hai nước.
Gần đây nhất, Đối thoại Chính sách quốc phòng Việt Nam – Singapore lần thứ 16 đã được tổ chức tại thành phố Đà Nẵng vào ngày 28/10/2025. Tại cuộc Đối thoại, hai bên đã ký kết Kế hoạch hợp tác quốc phòng 3 năm giai đoạn 2025-2028 và Bản ghi nhớ về tăng cường hợp tác trong lĩnh vực đào tạo giữa hai Bộ Quốc phòng.
Một cơ chế hợp tác mang tính nền tảng khác là Hiệp định hợp tác quốc phòng song phương Việt Nam – Singapore cũng được Bộ trưởng Quốc phòng hai nước ký vào tháng 2 năm 2022. Đây được xem là khuôn khổ pháp lý quan trọng hàng đầu, góp phần nâng tầm quan hệ Đối tác chiến lược và đưa hợp tác quốc phòng giữa hai quốc gia đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả.
Với những thành tựu hợp tác đạt được trên nhiều lĩnh vực trong thời gian qua, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Singapore không đơn thuần là một sự kiện ngoại giao thông thường. Ở góc nhìn rộng hơn, đây là bước tiếp nối mang tính chiến lược trong tiến trình hiện thực hóa khuôn khổ quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam – Singapore.
Đặc biệt, hai chuyến thăm liên tiếp trong vòng hai năm của người đứng đầu Đảng và Nhà nước Việt Nam cùng chuyến thăm Việt Nam lần đầu tiên của Thủ tướng Lawrence Wong vào tháng 3 năm 2025 cho thấy nền tảng tin cậy chiến lược, điều kiện cần thiết để quan hệ song phương có thể vượt qua các thách thức của môi trường địa chính trị đầy biến động, giữa hai nước được củng cố hơn bao giờ hết.
Với nền tảng vững chắc kể trên, quan hệ Việt Nam – Singapore trong giai đoạn sắp tới được kỳ vọng không chỉ đạt được các mục tiêu hợp tác đề ra mà còn trở thành một trong những mô hình hợp tác song phương kiểu mẫu trong ASEAN, thể hiện sự kết hợp hiệu quả giữa tương đồng chiến lược, bổ sung lợi thế kinh tế cũng như đồng thuận trong các vấn đề khu vực.
Ngoài ra, việc lần đầu tiên người đứng đầu Đảng và Nhà nước Việt Nam hiện diện ở vị trí cao nhất tại diễn đàn Shangri-La đã đưa đến một thông điệp rõ ràng về ý chí, sự tự tin và sự chủ động của Việt Nam trong việc tham gia định hình các nghị trình an ninh khu vực.
TS Đàm Huy Hoàng, Viện Nghiên cứu Châu Á – Thái Bình Dương
>>>>>> Xem thêm: Hà Nội định hướng xây sân bay thứ 2, hạn chế xe cá nhân vào nội đô
